Đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo

KHCN, ĐMST, CĐS là những động lực quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội, góp phần thúc đẩy tăng trưởng của địa phương trong nhiệm kỳ mới.

TRỤ CỘT ĐỂ HÌNH THÀNH MÔ HÌNH TĂNG TRƯỞNG MỚI

Báo cáo Chính trị của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh trình Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030, đề ra 8 nhóm giải pháp chính để triển khai thực hiện nghị quyết đại hội trong nhiệm kỳ 2025-2030. Trong đó có giải pháp về chuyển đổi mô hình tăng trưởng, lấy KHCN, ĐMST, CĐS, kinh tế chia sẻ, kinh tế tri thức làm động lực chủ yếu… Song song đó, tỉnh chú trọng đột phá phát triển KHCN, ĐMST và CĐS trên tất cả lĩnh vực. Tăng cường đầu tư hạ tầng KHCN, hạ tầng số; hình thành trung tâm ĐMST, khu công nghệ cao; phát triển kinh tế số, xã hội số.

Tỉnh ủy viên, Giám đốc Sở KHCN tỉnh Đồng Nai Phạm Văn Trinh nhấn mạnh: Việc lấy KHCN, ĐMST và CĐS làm đột phá chiến lược là chủ trương đúng đắn, phù hợp với xu thế phát triển của thời đại. Đây chính là trụ cột giúp Đồng Nai hình thành mô hình tăng trưởng mới, nâng cao năng suất, chất lượng, năng lực cạnh tranh; đồng thời thực hiện thắng lợi mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong giai đoạn 2025-2030. Ngành KHCN Đồng Nai sẽ phát huy cao nhất tinh thần trách nhiệm, đoàn kết, sáng tạo tổ chức triển khai ngay nghị quyết của đại hội, góp phần vào sự phát triển nhanh và bền vững của tỉnh.

Theo nhiều chuyên gia, Đồng Nai có nhiều điều kiện, tiềm năng để thúc đẩy phát triển KHCN, CĐS, hình thành hệ sinh thái ĐMST. Tỉnh có vị trí địa lý chiến lược quan trọng và là cửa ngõ vùng kinh tế trọng điểm phía Nam nên dễ dàng kết nối giao thương, logistics, thương mại điện tử… Nhiều lĩnh vực kinh tế của tỉnh như: thương mại điện tử, công nghiệp 4.0, logistics thông minh, nông nghiệp công nghệ cao… đều có tiềm năng mạnh mẽ để triển khai nền tảng số, thúc đẩy lĩnh vực KHCN, ĐMST, CĐS. Hơn thế nữa, Ðồng Nai là một trong những địa phương có nhiều khu công nghiệp, các trường đại học có uy tín, qua đó tạo điều kiện thuận lợi để phát triển KHCN, ÐMST, CÐS trên địa bàn.

Trong đó, theo Sở KHCN, toàn tỉnh hiện có 88 doanh nghiệp ĐMST, 16 doanh nghiệp KHCN, cùng mạng lưới các khu công nghiệp với hơn 1,8 ngàn dự án có vốn đầu tư nước ngoài (FDI). Bên cạnh đó, Đồng Nai hiện có 6 trường đại học và phân hiệu trường đại học, 13 trường cao đẳng, cùng khoảng 60 cơ sở giáo dục nghề nghiệp. Đây là nguồn cung nhân lực quan trọng cho các ngành kinh tế.

UBND tỉnh đã đề xuất 9 bài toán lớn về KHCN, ĐMST và CĐS của tỉnh Đồng Nai năm 2025. Các bài toán này gồm: sử dụng ảnh vệ tinh độ phân giải cao để quản lý, giám sát tình hình sử dụng đất trên địa bàn tỉnh; xây dựng local AI hoặc narrow AI cho các ngành: KHCN, nông nghiệp và môi trường, y tế, xây dựng và quản lý đô thị trên địa bàn tỉnh. Bên cạnh đó, còn có nội dung về phát triển nền tảng dự báo phát triển đô thị, kết nối logistics thông minh tại khu vực Long Thành, Nhơn Trạch; xây dựng bản đồ công nghệ đối với 5 ngành công nghiệp trọng yếu…

PGS.TS Nguyễn Vũ Quỳnh, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Lạc Hồng (phường Trấn Biên) chia sẻ: Một trong những giải pháp then chốt để Đồng Nai phát triển KHCN, ĐMST và CĐS thành công trong thời gian tới là phát triển nguồn nhân lực số, nâng cao hiệu quả hợp tác chặt chẽ giữa Nhà nước - các viện/trường và doanh nghiệp; đồng thời cần đầu tư hạ tầng số đồng bộ, đặc biệt là dữ liệu mở, kết nối thông tin. Doanh nghiệp phải thay đổi tư duy quản trị, lấy dữ liệu làm trung tâm. Song song đó, chính quyền số tạo môi trường thuận lợi, minh bạch, khuyến khích doanh nghiệp ĐMST.

TRIỂN KHAI ĐỒNG BỘ NHIỀU GIẢI PHÁP

Tỉnh Đồng Nai đã và đang chú trọng triển khai nhiều giải pháp cụ thể, trọng tâm để thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển KHCN, ĐMST và CĐS quốc gia trên địa bàn tỉnh. Đồng Nai luôn xác định người dân, doanh nghiệp là trung tâm của CĐS, ĐMST và phát triển KHCN. Đây cũng là tiền đề để phát triển kinh tế - xã hội nhằm nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người dân, thúc đẩy doanh nghiệp phát triển bền vững, chủ động hội nhập kinh tế quốc tế…

Thời gian tới, tỉnh Đồng Nai sẽ tiếp tục chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, xây dựng các chính sách thu hút nhân tài, chuyên gia về KHCN, ĐMST và CĐS. Các sở, ngành, đơn vị liên quan cần sớm tham mưu, đề xuất cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp ĐMST và tổ chức gắn kết chặt chẽ giữa Nhà nước - doanh nghiệp - viện/trường để thúc đẩy mô hình “3 nhà” trong chuyển giao KHCN, ứng dụng công nghệ vào thực tiễn…

Đồng chí VÕ TẤN ĐỨC, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai

Giám đốc Hợp tác xã Thương mại, dịch vụ nông nghiệp Như Hoàng (xã Thọ Sơn, tỉnh Đồng Nai) Trương Văn Thanh cho biết: Việc đầu tư, ứng dụng công nghệ để nâng cao hiệu quả sản xuất đóng vai trò quan trọng. Hợp tác xã mong muốn thời gian tới, địa phương sẽ đẩy mạnh các chương trình, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, chủ thể OCOP (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm) về nguồn vốn, nâng cao kiến thức, đào tạo kỹ năng để triển khai các mô hình sản xuất tự động, ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất; cũng như tăng cường hoạt động kết nối với các cơ quan nhà nước, doanh nghiệp để thúc đẩy KHCN, CĐS trong sản xuất…

Giám đốc Sở KHCN Phạm Văn Trinh nhấn mạnh: Để KHCN, ĐMST và CĐS thực sự trở thành động lực then chốt, góp phần đưa Đồng Nai đạt tốc độ tăng trưởng GRDP 2 con số, sở đề xuất cần tập trung triển khai 5 nhóm giải pháp chiến lược gồm: chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; hoàn thiện các cơ chế, chính sách; thu hút đầu tư, hình thành các khu công nghệ; phát triển hạ tầng số hiện đại, an toàn; lựa chọn, phát triển công nghệ chiến lược.

Trong đó, tỉnh chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, tập trung xây dựng và triển khai Đề án Phát triển nhân lực KHCN, CĐS đến năm 2030. Tăng cường hợp tác quốc tế trong đào tạo nhân lực công nghệ cao, ưu tiên đào tạo nhân lực ngành bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn, an ninh mạng. Đẩy mạnh Phong trào Bình dân học vụ số để giúp người dân dễ dàng tiếp cận kỹ năng số cơ bản.

Đồng Nai sẽ hoàn thiện các cơ chế chính sách, ban hành chính sách đủ mạnh, cơ chế ưu đãi để khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nghiên cứu phát triển, đổi mới công nghệ. Tập trung phát triển mạnh số lượng doanh nghiệp KHCN, ĐMST, hỗ trợ hình thành các trung tâm nghiên cứu phát triển trong doanh nghiệp và các trường đại học.

Tỉnh sẽ thu hút đầu tư và hình thành các khu công nghệ. Tập trung hoàn thành và đưa vào hoạt động các khu công nghệ số, khu công nghệ cao, nhất là Khu công nghệ số Long Thành, hình thành trung tâm chuyển giao công nghệ lưu trữ nguồn gen phục vụ nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao. Tập trung thu hút đầu tư các dự án bán dẫn, AI, năng lượng tái tạo gắn với Cảng hàng không quốc tế Long Thành…

Tác giả: Hải Quân